Steun ons en help Nederland vooruit

maandag 5 februari 2018

Democratie 2.0

“Wij zijn van mening dat ons staatsbestel bedroevend functioneert. Het politieke spel moet nog steeds worden gespeeld volgens regels die dateren uit de vorige [19e, TvR] eeuw … En wij zijn daarover bezorgd [en daarom] hebben wij dit pamflet geproduceerd. De bedoeling ervan is de heersende ongerustheid te mobiliseren om mogelijkerwijs een beweging op gang te brengen die onze staatsvorm nieuwe vitale inhoud kan geven.”

Voor slechts 1 gulden kon men dit ‘Appèl aan iedere Nederland die ongerust is over de ernstige devaluatie van onze democratie’ kopen. De woorden zijn gericht aan de “zeer geachte medeburger en geschreven door Het Initiatiefcomité D’66. Ruim 50 jaar later hebben de woorden nog altijd niet aan kracht verloren. In het statige Stadhuis van Utrecht zijn 40 Routers op zoek gegaan naar de betekenis van deze woorden en een aftrap te geven voor een hernieuwd denken over ons staatsbestel.

Om die zoektocht goed vorm te geven, heb je een goed begrip nodig van wat precies de democratie is. Fleur Jongepier (filosoof, University of Cambridge) geeft ons een inkijk in de verschillende basistheorieën over de democratie. Met een leuke presentatie neemt ze ons mee van de oude theorieën van Locke en Rousseau naar het denken over democratie in de 21e eeuw, gebaseerd op het deliberatieve model van Habermas. Daarna neemt Meine Henk Klijnsma (ministerie van BZK) ons mee in de geschiedenis van het denken over democratie in onze partij. We leren dat al bij een van de voorlopers van D66, De Vrijzinnig-Democratische Bond, nagedacht werd over hervormingen van het staatsbestel. Gedurende de halve eeuw dat D66 inmiddels bestaat, heeft het denken over de wijze waarop we onze democratie invullen eigenlijk nooit stilgestaan. Iedere generatie gaf het op een andere manier vorm.

In de middag is het tijd voor de Routers om zelf aan de slag te gaan met democratie. Sjir (Router 17-18) heeft een spelvorm bedacht waarin we ervaren wat de verschillende invullingen van democratie zijn: een deel van de groep wordt geloot, een deel wordt vertegenwoordiger en de rest mag stemmen op de thema’s die langskomen. Opvallend is dat juist bij de gelote groep de meeste extreme stellingen worden ingenomen. Alsof een gebrek aan controle en verantwoording ervoor zorgt dat men juist de ruimte geeft om de uiteinde van het spectrum in de discussie op te zoeken.

Aan het einde is er ruimte voor discussie. Langs verschillende stellingen over of de democratie wel of niet in crisis verkeert, het referendum als democratisch middel en de gelote vertegenwoordiging wordt er onderling gediscussieerd over de vraag wat nu wel en niet verbeteringen zijn aan het huidige bestel.

Bij de discussie blijkt dat de bezorgdheid van Het Initiatiefcomité nog altijd niet weg is. Onze zorgen over de democratie zijn nog altijd groot. Deze dag moet dan ook de aftrap vormen voor de uitdaging die nog voor onze generatie ligt: hoe moet de democratie er in de 21e eeuw uitzien en welke vorm willen wij haar geven? Helpt u ons mee?